Nieuwsbrief

Inhoud van de laatste Nieuwsbrief

Kopij Nieuwsbrief

Oude Nieuwsbrieven en artikelen

Inhoud van vorige Nieuwsbrieven

Excel spreadsheet met lijst artikelen in alle vorige Nieuwsbrieven

Nieuwsbrief 80, december 2011

Honderd jaar N.V. De Hoop

Honderd jaar geleden, in 1911 werd het bedrijf N.V. ‘De Hoop’ gesticht door Govert Frederik Pieter van der Peijl. Gedurende die honderd jaar is het een bedrijf van internationaal allure geworden met veel vertakkingen. De geschiedenis van het bedrijf is nauw verweven met de geschiedenis van Terneuzen. Daarom heeft de Heemkundige Vereniging Terneuzen de laatste Nieuwsbrief van 2011 geheel gewijd aan het  verhaal van honderd jaar ‘De Hoop’.

Bestuurslid Ko Stoffels heeft voor een belangrijk deel geput uit het jubileumboek van 1991, toen De Hoop dus 80 jaar bestond. Een hoofdstuk over de laatste twee decennia is geschreven door Etienne Hageman, die samen met Jan Roose met recht de bedrijfshistorici van ’De Hoop’ genoemd mogen worden.

Kopij Nieuwsbrief

Weet u iets leuks, bijzonders of onbekends over het Terneuzense verleden? Schrijf het op! De redactie zoekt altijd bijzondere en leuke verhalen. Door ze te publiceren in de Nieuwsbrief blijven deze streekverhalen ook voor de toekomst bewaard. Neem dan contact op met de redactie op mailadres info@heemkundeterneuzen.nl

Oude Nieuwsbrieven en artikelen

Wanneer U op zoek bent naar een oude Nieuwsbrief dan kunnen we deze vaak nog leveren. De kosten zijn € 3,00 per exemplaar, exclusief verzendkosten. De lijst van gepubliceerde artikelen is te raadplegen door te klikken op onderstaande link. De zeer populaire specials over Zaamslag (maart 2007, nr. 61), Sluiskil (juni 2008, nr. 66) en 150 jaar protestants christelijk onderwijs (oktober 2008, nr. 67) zijn niet meer voorradig. De nieuwsbrief van oktober 2008 is te downloaden via de website van Probaz.

Inhoud van vorige Nieuwsbrieven

Nieuwsbrief 79, september 2011

De voormalige Citadel van Antwerpen, een grote dwangburcht zuid van Antwerpen op de rechteroever van de Schelde was in 1832 bij ´de Belgische opstand´ het laatste steunpunt in het Zuiden. Na een beleg van 3 weken en een onafgebroken artilleriebeschieting door een grote Franse overmacht moesten de Hollanders de Citadel overgeven. De soldaat des konings Adriaan Noë nam deel aan de gevechten en tekende zijn ervaringen op in een dagboek.

Jan Platteeuw beschrijft het leven en wonen op een klein ‘steedje’ op einde 19de en de eerste helft van de 20ste eeuw. Het boerderijtje was gevestigd op de buurtschap Driewegen, in de volksmond bekend als ‘het Naaikussen´. Ouderen, op de ´buuten´ opgegroeid zullen dit beeld nog zeer goed herkennen. De schrijver heeft de tekst van mooie interieurfoto's voorzien.

P.W. Stuij verhaalt van een geschil tussen de voormalige gemeenten Terneuzen en Hoek over de in 1816 nieuw bedijkte polder, bekend als de Nieuw Neuzen polder. Terneuzen leek van zowel de Provincie als van de Raad der Domeinen het gelijk te krijgen bij zijn aanspraken op de nieuwe polder. Het duurde toch tot 1820 eer het conflict tot een oplossing kwam. Toen volgden landmetingen en werd dus de grens geodetisch vastgelegd.

Een weergave van het met veel ironie geschreven dagboek van Izaak Pieter Dierx over de laatste dagen van de Tweede Wereldoorlog in Terneuzen, de wanordelijke terugtocht van de Duitsers en de ontsnapping van NSB´ers uit gebied dat op het punt van bevrijding staat. Het artikel is van aardige foto´s van Terneuzen voorzien, o.a. de zwaar beschadigde sluis aan de Oostkolk en de verwoestingen aan de Westsluis, aangericht door terugtrekkende Duitse troepen.

De geschiedenis van de Impérieuse-Medea (1793 – 1838). Het Engelse fregat ‘Impérieuse’ dat in het jaar 1809 de Westerschelde op voer onder kapitein Thomas Garth was oorspronkelijk een Spaanse zilvervaarder onder de naam Medea. Het verhaal van de aanval op de Franse kustbatterij bij De Griete werd later opgetekend door de adelborst Frederick Marryat, die toen deel uitmaakte van de bemanning. Jacq Scheele beschrijft de eerdere krijgsverrichtingen van het schip.

Nieuwsbrief 78, juni 2011

Rudy van Elslande voert ons terug naar de Middeleeuwen naar de identiteit van Jan de Visch, heer van Capelle en van Axel, die een schilderij van Hubert van Eyck vererfde aan het Benedictessenklooster in Bourgbourg, omdat zijn dochter daar ingetreden was als non. Zijn onderzoek leidt hem tot de conclusiedat de naam Capelle sloeg op de nog steeds bestaande oude polder tussen Zaamslag en Axel en dat hij niet de heer van Axel geweest kan zijn, omdat in die periode ene Jan van Massemen die titel voerde. Van Elslande tracht daarvoor verklaringen te vinden. Vervolgens beschrijft hij aan de hand van genealogische en heraldische gegevens de geschiedenis van de familie Van Massemen met tal van historische bijzonderheden. Voer voor de liefhebbers!

In BN De Stem van 4 mei 2011 lezen we dat tegenover het oude raadhuis in de noordstaat in Terneuzen een winkelpand wacht op verbouwing. Er zit een oude gevelsteen in, die echt moet worden bewaard. Zowel de eigenaar van het pand als de gemeente lijken van goede wil te zijn, maar toch schiet het weer niet op. . . .

Oktober 2011 is tot de maand van de geschiedenis uitgeroepen. Naar aanleiding daarvan wordt in een serie speciale tijdschriften aandacht besteed aan het bezoek dat Napoleon in 1811 aan onze streken (toen Frans grondgebied) bracht. In het nummer over Zeeland en Noord Brabant wordt o.a. informatie gegeven over toenmalige de kustbatterij in de Margarethapolder.

De Koorenbeurs. Rinus Willemsen vertelt in een met sappig dialect gelardeerd verhaal over Willem Crince, die hij in zijn jeugd kende als uitbater van het Biervlietse café ‘De Koorenbeurs’. De gemeente kocht het pand in 1969 en vestigde er een bibliotheek in. Schrijver geeft de geschiedenis weer van het pand met de opeenvolgende eigenaren. In 1880 komt het in het bezit van Johannes Jacob Crince die er een café begint. Het werd de plaats voor handel van boeren en kooplieden. Als de muren konden spreken. . . . En misschien, met enige fantasie, doen ze dat ook wel een beetje.

Edwin Hamelink deelt mee dat de HVT recent in het bezit is gekomen van een meetinstrument dat op nog bestaande betonnen palen kan worden geplaatst, om mijnen in de Westerschelde te localiseren. Het gaat dan om de periode van de vorige eeuw die bekend staat als de Koude oorlog. De goede schenker is Seb Blommaart, waarvoor wij hem hartelijk danken.

Keuredag 2011. Op 14 augustus 2011 zal de ‘Keure’ van de Vier Ambachten worden overgedragen aan het Ambacht van Assenede. Deze grensoverschrijdende traditie is in ere hersteld en wordt dit jaar feestelijk gevierd in Wachtebeke. De ‘Keure’was een verzameling geschriften met wetgeving en gedragslijnen voor bestuurders en inwoners van de Vier Ambachten en zwierf vanouds reeds tussen de Vier Ambachten rond. Mooi, voor wie van historische scenes houdt!

Edwin Hamelink vestigtook de aandacht op een artikel van 25 februari 1900 in “The New York Times”, waarin een reiziger vol bewondering gewag maakt van de klederdracht die hij hier aantrof en de netheid van de plaatsen. Toch leuk dat zo’n goede indruk op vreemdelingen werd gemaakt. (Dat overkwam ook de Engelse koningin Victoria toen ze eerder in 1852 de boerderij De Leeuwtjes bezocht, maar daaroverlater).

Het Shantyfestival in Terneuzen zal dit jaar worden gehouden in de periode 1 t/m 4 september.

Nieuwsbrief nummer 77, maart 2011.

De Kanaalzône van Zeeuws Vlaanderen munt niet uit in aanwezigheid en behoud van historische architectuur. Natuurlijk kan niet alles worden behouden, maar van wat we hadden is (te) veel afgebroken zonder te kijken naar mogelijkheden om karakteristieken mee te nemen naar nieuwe tijden. De laatste jaren lijkt echter het besef van architectuur als cultureel erfgoed te groeien.

Daarom is het artikel van Johan de Koning belangrijk: "Een pionier onder de Zeeuwse architecten Levinus de Bruijne transformeert de Kanaalzône".

Levinus de Bruijne had als boerenzoon geen bouwkundige achtergrond, maar wist zich door een natuurlijke belangstelling voor de bouw en zijn aanleg voor ontwerpen toch in die richting te ontwikkelen. Zoals het dan gaat viel hij op bij een waterbouwkundige van naam, die hem het boeiende vak van bouwkundig tekenen bijbracht.

De Bruijne had de tijd mee. Door de opkomende landbouw en industrie ontstond in de Kanaalzône veel vraag naar industriele gebouwen en grotere woonhuizen. Zo kon hij zijn stempel zetten op vele gebouwen in de streek. Het artikel van Johan de Koning noemt een aantal daarvan zoals het rusthuis 'Schelde oord'  aan de Emmalaan in Terneuzen (inmiddels afgebroken) en het hoofdgebouw van meelfabriek Walzenmolen in Sas van Gent (1902).

De bouwtekeningen alleen al zijn een historisch waardevol bezit.

----------            

Kees de Kruijter schrijft over de vriendschap die zich ontwikkelde tussen twee mensen met een totaal verschillende achtergrond.

De één was Jacob Kosten (1894-1941), gedurende 36 jaren schoolmeester en hoofd van de Christelijke Lagere school van de buurtschap Reuzenhoek en daarna nog 6 jaren hoofd van de Christelijke Lagere school te Zaamslag. Kosten was ook ouderling van de Gereformeerde kerk van Zaamslag. Hij was een eenvoudig en zeer gerespecteerd man. Wissel, ook enige jaren (1911-1915) onderwijzer aan de school van Reuzenhoek schrijft in zijn boekje "Regen en zonneschijn" (1978) dat hij hem beschouwde als zijn geestelijke vader, dat hij dat  een groot voorrecht vond, want "hij was in al zijn eenvoud een voortreffelijk man, zowel in opvoedkundige als onderwijskundige zin".

De ander was Albert Lauwers ( 1870-1955), een tot het protestantisme bekeerde Belgische priester, die als predikant zeer veel ge daan heeft aan evangelisatiewerk in Brussel en Denderleeuw. Het leven van deze man in het katholieke zuiden is na zijn opmerkelijke  stap heel moeilijk geweest. Ook kreeg hij het later aan de stok met Ds D.J. Couvée, predikant te Brussel die hem om onduidelijke reden en naar het schijnt onnodig zeer beperkte in zijn evangelisatiewerk en hem onaangenaam bejegende. (N.B. Couvée is later lange tijd nog dominé in Axel en Spui geweest).

Albert Lauwers kwam als predikant in aanraking met bovengenoemde Jacob Kosten en daarbij is een wederzijds respectvolle vriendschap ontstaan. Ook uit dit artikel blijkt dat er een bepaalde binding was tussen het Vlaamse en Zeeuws Vlaamse protestantisme. Niet verwonderlijk natuurlijk, maar het had toch ook anders kunnen zijn. Belgische  dominées   als ook Hegger (eveneens een voormalig rooms katholiek priester) kwamen regelmatig preken in Zeeuws Vlaanderen.

----------

Rinus Willemsen verhaalt over het totstandkomen van het gebouw " 't Trefpunt" van Biervliet in 1911, dit jaar dus 100 jaar geleden. Timmerman- metselaar Louis Bertouw levert 1 januari 1911 het gebouw op en ondertekent op 5 januari een overeenkomst met Ds Val en Johannes Crince, herbergier en ouderling (een wonderlijke combinatie, uniek voor Biervliet?J.S) , waarmee het gebouw overgedragen is aan de kerkenraad van de NH-gemeente te Biervliet. Thans biedt het plaats aan de prachtige maquette van Biervliet en worden er nog tal van activiteiten gehouden.

----------

Ook in Biervliet stond de wieg van Cornelius Krom, zoon van dominée Krom, welke laatste zich direct na zijn studie als predikant in Biervliet vestigde. Cornelius Krom ontwikkelde zich tot een rechtsgeleerde van naam m.b.t. het Nederlands erfrecht, maar stierf te vroeg om zijn werk verder uit te diepen. De Maatschappij Nederelandse Letterkunde wijdde in haar ‘handelingen’ van 1886 een uitgebreid artikel aan hem. Dank aan de schrijver Macalester Loup die hiermee ook Biervliet voor het voetlicht bracht. Ko Stoffels schreef een korte samenvatting.

----------

Pieter de Decker was in zijn tijd, eerste helft van de 15^de  eeuw, een hoog gewaardeerd  schilder in Brugge.  M.M. (L.) Rudy van Elslande geeft in zijn artikel over hem aan dat  het de auteur Duverger was, die aantoonde dat Pieter de Decker geboren was in Axel. ("Brugse schilders ten tijde van Jan van Eyck"). In die periode waren dus ook getalenteerde kunstenaars aanwezig in het oostelijk deel van Zeeuws Vlaanderen en vermoedelijk daar ook werkzaam. dat kon tot de ontdekking van Duverger niet eerder worden aangetoond. de vraag naar kunstenaars in Brugge was groot, waarschijnlijk reden waarom De Decker dáár is tercht gekomen en niet in het meer nabij gelegen Gent.

Nieuwsbrief nummer 76, december 2010.

Rinus Willemsen geeft een kleurrijk beeld van ’t Hoog Huis in de Helenapolder bij Biervliet, van de veranderingen die in de loop der eeuwen in de omgeving plaats vonden  en van de generaties van haar bewoners. Het huis staat er al zeker sinds 1692, het heeft de tand des tijds doorstaan en is er ook na forse beschadiging in WO II nog steeds. 

Hans Sakkers schrijft over waluitkijkposten en luchtwacht torens in de Koude oorlog. De WUP’n betreffen palen langs de kust, van waaraf kruispeilingen konden worden verricht om de plaats vast te stellen waar mijnen vanuit vliegtuigen in het water terecht kwamen, teneinde die zo snel mogelijk te kunnen ruimen. De LWT’n moesten naderende vliegtuigen aanduiden, om die te kunnen aanvallen. Beide systemen waren primitief en zijn nu nog slechts artefacten uit WO II die zeker het behouden waard zijn. Zeeuws Vlaanderen is één van de weinige streken, zo al niet de enige, waar zowel een aantal palen als een toren nog aanwezig zijn.

José van Houdt rapporteert over archeologische vondsten bij grondwerken aan de Groenstraat in Zaamslag. Het gaat hier om resten van de fundamenten van de commanderij van de Tempeliers.

Ook in Zaamslag wordt een oude molensteen tentoongesteld, die bij bodemsanering werd aangetroffen en van één van de molens aan de Axelse straat geweest moet zijn. De steen is helaas wel in tweeën gebroken.

Een verslag van de jaarlijkse verenigingsexcursie, nu naar het watersnoodmuseum en naar Zierikzee. Ook deze reis was, zoals elk jaar uiterst genoeglijk en succesvol.

P.W. Stuij wijst op onzorgvuldige info op internet (Google) m.b.t. de Oostenrijkse Nederlanden. Men moet niet alle info op Google voetstoots voor juist aannemen!

J.A. Oostdijk en S.J.P. de Kraker geven een beschrijving van ‘meester’ Versloot op de christelijke school van de buurtschap Driewegen (’t Naaikussen’) omstreeks de wisseling van de 19^de en 20^ste eeuw. Dit stuk geeft een aardig inzicht in de perikelen van een onderwijzer van die tijd op een christelijke school. Meester Versloot had een groot gezin en werkte hard op de grond om zijn huis om met verkoop van groenten wat bij te verdienen. Dat werd hem echter door het bestuur onmogelijk gemaakt. Zijn didactische prestaties, vooral op het gebied van rekenen werden niet altijd hoog gewaardeerd. Ook was het niet altijd even ordelijk in zijn klas, maar bij de bevolking van Driewegen was meester Versloot geliefd.

Met veel affectie voor het Land van Axel geeft de heer Inniger een interessant overzicht van de namen van dat land en de herkomst ervan.

Edwin Hamelink besluit de Nieuwsbrief met de vondst van een oude haardsteen in Terneuzen in 1878. De steen werd geschonken aan het Zeeuwsche genootshap der wetenschappen maar is blijkbaar toch verloren gegaan.

Informatie over de verplaatsing van de stoomgedreven generator van de voormalige cokesfabriek naar het Industrieel Museum Zeeland in de voormalige suikerloods te Sas van Gent en over het recent verschenen boek ‘Biervliet tussen eb en over- vloed’. 

Nieuwsbrief nummer 75, september 2010.

Adrie G. Eggebeen (1931-2008) schreef een stukje Terneuzense historie over de ontwikkeling van de telefoon. Hij verhaalt dat op 22 december 1877 in Terneuzen een proef werd genomen met de ‘verrespreker’. Deze proef viel goed uit maar pas in 1905 werd hier een Rijkstelefoonkantoor in het bestaande postkantoor gevestigd. Daarvandaan werd een onderaardse kabel aangelegd door de Nieuwstraat en de Noordstraat tot door het kanaal aan de Axelse brug. Het aantal aansluitingen groeide snel en in 1939 werd dan ook een ‘eigen’ telefoongebouw aan de Van Steenbergenlaan betrokken. De oorlog bracht een grote terugslag, maar in 1955 was weer een uitbreiding noodzakelijk. Nadat de automatisering van de telefoon ook hier zijn intrede had gedaan, vertrokken in 1960 de laatste (dames) telefonisten. In 1974 werd de nieuwe Philips UV-centrale te Terneuzen geopend. Voor degeen die het nog niet wist: ‘UV’betekent ‘Unk Verkeerscentrale’. Unk was een professor die voor Philips werkte en daar een snellopende kiezer ontwikkeld heeft. E.e.a. is verlucht met foto’s van het personeel van het telefoonkantoor door de decennia heen.

Edwin Hamelink geeft een interessante historische beschouwing van de aanlegplaatsen van de veerboten over de Westerschelde in Terneuzen. Daarbij zien we ook een schets van de ontwikkeling van de veerdiensten vanaf 1781 tot op de dag va de laatste afvaart in 1972. De zeldzame Callender Hamiltonbug kan met een nieuw ponton uitstekend nieuwe eigentijdse functies vervullen en zo ingepast worden in een eventuele reconstructie van de Veerhaven.

Ook schrijft Edwin Hamelink over de aanleg van de nieuwe zeesluis in 1910, waardoor schepen tot 10.000 ton konden worden opgeschut. Dit was een krachtige impuls voor de groei van de industrie in de Kanaalzone en de groei van de havenactviteiten in de omgeving Terneuzen. In 1911 werd de handel-, industrie-, en scheepvaart maatschappij “De Hoop” opgericht, alsook de Cokes-fabriek en in 1912 de stijfsel- en glucosefabriek, later Cargill. Met de havenwerken van de jaren 1960-1970 verloor de voor wat ouderen nog goed bekende “Nieuwe Sluis” na een halve eeuw haar betekenis. Nu dient de volgende fase in de uitbreiding van de haven zich reeds aan.

Carlo Buysrogge roept het beeld op van een 19^de eeuwse uitzonderlijk dikke Zeeuws Vlaamse die in die dagen als attractie op kermissen werd getoond. 

De tweede editie van de Nieuwsbrief dit jaar is geheel gewijd aan een stukje geschiedenis van het stadje Biervliet, misschien wel de mooiste dorpskern binnen onze gemeentegrens. Met artikelen over belangrijke gebeurtenissen en authentieke verhalen over bekende en markante figuren uit de rijke historie van Biervliet is deze nieuwsbrief opnieuw een bijzonder geslaagde uitgave.

De artikelen zijn geschreven door inmiddels voor ons bekende namen. Dr. Albert Kort onthult de geheimen van de omstreden predikant Van Basselaar en vertelt over enkele bekende lokale veldwachters. Rinus Willemsen schrijft over de unieke ramen van de N.H. Kerk, mensenredder Jacob Geensen en over het bijzondere schilderij van Karel de Vijfde. Frits Thomaes heeft een artikel geschreven over de oprichting en de bouw van de Rooms Katholieke Kerk. De evolutie van Biervliets grenzen, door de jaren heen, wordt helder beschreven door Piet Stuij. Kees Kostense sluit af met een artikel over het project van de maquette van Biervliet.
Op 5 juni jl. wordt de Nieuwsbrief om 14.30 uur gepresenteerd tijdens een speciale bijeenkomst in het N.H. Kerkje van Biervliet. Diverse auteurs werken mee aan het programma van die middag. Wethouder Bos van de gemeente Terneuzen zal het eerste exemplaar van de Nieuwsbrief in ontvangst nemen. Deze speciale Nieuwsbrief kost Eur. 4,95, buiten Terneuzen + Eur. 2,50 verzendkosten.

Nieuwsbrief nummer 73, maart 2010.

Deze Nieuwsbrief staat geheel in het teken van Overslag, de kleinste kern van de gemeente Terneuzen. In het kader van het project “thematisering” zal Overslag meer aandacht gaan besteden aan de Rijksgrens die door de kern loopt. Daarvoor is een stichting opgericht.  De grens zal voor een deel duidelijker worden gemarkeerd, er komt een kunstwerk en diverse informatiepanelen.  In deze Nieuwsbrief schrijft de heer P.W. Stuij in een uitgebreide verhandeling over de lotgevallen van de grenzen van Overslag. De gemeentegrenzen, rijksgrens en oostenrijke grens en de afscheiding van België worden behandeld. Tijdens de Eerste Wereldoorlog lag de dodendraad door het dorp. Dankzij intensief onderzoek kon worden gereconstrueerd waar deze heeft gelegen. Middels een afbeelding wordt dit aan de lezers duidelijk gemaakt.

Eduard van Bambost, een jongeman uit Overslag, stierf op 3 november 1867 bij de slag om Mentana. Hij was Zouaaf in het leger van Paus Pius IX. John van Eck schrijft over Van Bambost. Bij de basiliek in Oudenbosch staat een monument voor de Nederlandse Zouaven. De naam van Van Bambost staat op het monument vermeld. Tenslotte schrijft Van Eck over de bevrijding van Overslag door de 1e Poolse Pantserdivisie.

Nieuwsbrief nummer 72, december 2009.

Nieuwsbrief nummer 71, september 2009.

September 2009 is een gedenkwaardige maand. Het is immers 65 jaar geleden dat op 
zaterdagmorgen 16 september eenheden van de 1e Poolse pantserdivisie bij Overslag de grens overtrokken en begonnen aan een opmars die, na een aantal dagen van vaak hevige strijd, uiteindelijk zou leiden tot de bevrijding van Oost Zeeuws-Vlaanderen. Op woensdag 20 september werd Terneuzen bevrijd. Vanaf 5 september, bekend als ‘Dolle Dinsdag’, voerden geallieerden bijna dagelijks bombardementen uit op de havens en de schepen geladen met troepen en materieel. 

Nieuwsbrief nummer 70 van juni 2009 staat geheel in het teken van de geschiedenis van Hoek. Albert Kort schreef over de veldwachters van Hoek. Enige bouwhistorische zaken betreffende molen “Windlust” worden beschreven door F. Weemaes. De heer Stuy schreef over Hoek als zelfstandige gemeente. Over hoe Hoek ijs en friet leerde waarderen schreef de heer J.L. Platteeuw. Voor deze Nieuwsbrief hebben we dankbaar gebruik gemaakt van het boekje “Hoek en omgeving van vroeger tot nu”, door de heer Platteeuw. Enkele artikelen uit dit boekje, waaronder de geschiedenis tot 1970, de Tweede Wereldoorlog, de Watersnood van 1953 en de medicijnmeesters zijn in onze Nieuwsbrief opnieuw gepubliceerd.

Herman de Jonge deed in de notariële archieven van Axel een interessante ontdekking. Hij vond getuigenverklaringen in het proces tussen Pieter Alvarez en zijn dochter Catharina Alvarez. Pieter, die burgemeester van Terneuzen was en heer van Westdorpe, woonde op een hofstede in de Altenastraat bij Hoek. Hij kon zich niet goed vinden in de huwelijkskeuze van zijn dochters Pieternella en Catharina. Van het proces dat ontstond tussen Pieter en zijn dochter Catharina publiceren we een aantal van de getuigenverklaringen.

De special over Hoek is te koop voor Eur. 5,-- per exemplaar, inclusief verzendkosten.

De Nieuwsbrief van oktober 2008 staat geheel in het teken van 150 jaar Protestants Christelijk Onderwijs in de gemeente Terneuzen. Zie ook het Nieuwsitem hierover.